Završena burna sezona uragana 2025: prvi put za deset godina bez udara na teritoriju SAD-a

Zvanično je okončana atlantska sezona uragana 2025, prva u poslednjoj deceniji bez ijednog udara uragana na teritoriju Sjedinjenih Američkih Država. Istovremeno, zabeležena su tri uragana kategorije 5, među kojima i Melissa, jedan od najsnažnijih uragana u istoriji.

Sezona je bila neobična po tome što je od sredine septembra usledila 20-dnevna pauza u aktivnostima, da bi potom usledio šestonedeljni izuzetno aktivan period koji je proizveo oko 70% ukupne aktivnosti cele sezone.

U 2025. godini formirano je 13 imenovanih oluja i 5 uragana, što je blizu dugogodišnjeg proseka, ali su uragani koji su se razvili bili izuzetno snažni i dugotrajni. Četiri od pet uragana dostigla su kategoriju 4 ili 5, što predstavlja najveći procenat uragana visokog intenziteta u odnosu na ukupan broj uragana od kada postoje pouzdani podaci. Ukupna energija oluja (ACE) bila je iznad proseka.

(Uglavnom) mirna sezona za SAD

Nakon decenije koja je donela više od dvadeset udara uragana, Sjedinjene Države ove godine nisu imale nijedan takav događaj. Razlog se delom pripisuje neuobičajeno suvom periodu tokom vrhunca sezone, kao i stabilnom obrascu mlazne struje duž istočne obale, koji je skretao sisteme poput uragana Erin, Imelda i Melissa dalje od kopna.

Najznačajniji vremenski događaj za SAD nije bio uragan, već ostaci kratkotrajne tropske oluje koja je krajem juna pogodila istočni Meksiko. Vlažna vazdušna masa doprinela je formiranju olujnih sistema koji su tokom prazničnog vikenda 4. jula izazvali razorne poplave u centralnom Teksasu, u kojima je stradalo više od 135, jedan od najsmrtonosnijih slučajeva unutrašnjih poplava u istoriji SAD.

Tropska oluja Chantal bila je jedina imenovana oluja koja je direktno pogodila SAD ove godine, donoseći obilne padavine i poplave u delovima Severne i Južne Karoline početkom jula.

Novi meteorološki rekordi

Uragan Erin formirao se 11. avgusta u istočnom Atlantiku i za samo 24 sata prešao put od uragana kategorije 1 do kategorije 5, sa udarima vetra od 160 mph. Prema podacima NOAA-e, to je bilo peto najbrže jačanje uragana prema brzini vetra i treći najbrži pad pritiska u istoriji Atlantika.

Još dva uragana kategorije 5 formirala su se kasnije tokom sezone — Humberto 27. septembra i Melissa krajem oktobra južno od Jamajke.

Melissa je bila jedan od najsnažnijih uragana ikada zabeleženih, sa vetrovima od 185 mph, čime se izjednačila sa najjačim zabeleženim udarom uragana pri kopnenom kontaktu u Atlantiku. Neposredno pre udara u Jamajku, instrument NOAA-inih istraživača registrovao je udar vetra od 252 mph unutar spoljnog zida oka oluje, najviši direktno izmereni udar vetra u tropskom ciklonu do sada.

Sezona 2025. jedna je od samo dve u istoriji sa više od dve oluje kategorije 5 (rekord drži 2005. godina).

Poseban meteorološki kuriozitet bio je momenat kada su uragani Humberto i Imelda krajem septembra bili udaljeni svega oko 460 milja, najmanja razdaljina između dva istovremena uragana od kada postoje pouzdane satelitske opservacije.

Težak oporavak Jamajke

Dok su SAD ove godine izbegle direktne udare, Jamajka je pretrpela najteže posledice. Zbog neuobičajeno slabog smicanja vetra i rekordno toplih voda oko Kariba, Melissa je iskoristila povoljne uslove i postala jedan od najrazornijih uragana u istoriji regiona.

Prema prvim procenama, poginulo je više od 100 ljudi, najviše na Jamajci i Haitiju, dok se šteta na Jamajci procenjuje na preko 10 milijardi dolara. Nevladine organizacije apelovale su na pomoć putem novčanih donacija kako bi podržale oporavak pogođenih područja.

Zvanično, sezona uragana 2026. počinje 1. juna.

LOCAL 10